"VSC – vereniging van samenwerkende centra en musea in wetenschap en techniek"

Tentoonstelling van collectie

Bleulandkabinet

Het originele historische kabinet met objecten uit de prive verzameling van hoogleraar in de geneeskunde Jan Bleuland (1756-1838). U ziet hier waspreparaten van lichaamsdelen, foetussen op sterk water en andere modellen die voor het onderwijs aan medische studenten gebruikt zijn.

geschikt voor Kinderen en volwassenen

vakgebied Biologie, Geneeskunde en Geschiedenis

Tentoonstelling met exhibits

Boeiende bagage

Je gaat de deur uit en neemt mee… je telefoon en agenda, je bril, pen of potlood, een banaan voor onderweg, deo en een condoom voor het geval dat… Hele gewone, alledaagse voorwerpen zou je denken. Ontdek in Boeiende Bagage hoe kennisverruimend ze zijn. Het museum heeft ze voor je doorgelicht zodat de wetenschap die er achter zit zichtbaar wordt.

geschikt voor volwassenen en kinderen

vakgebied

Lab

Jeugdlab

Kom X-perimenteren met je zintuigen! Speciaal voor onderzoekers van 9 – 14 jaar. Kom naar het Jeugdlab van het Universiteitsmuseum Utrecht. Ga lekker zitten op de spijkerbank, draai de kranen van de douche maar open of stop je hand in de snoepdoos. In het Jeugdlab is alles net wat anders dan het lijkt. Hoe dat komt? Ontdek het door zelf te x-perimenteren met je zintuigen, licht en geluid. Net als wetenschappers van 100 jaar geleden. Aan hun instrumenten kun je zien welke proeven zij deden.

geschikt voor kinderen

vakgebied

Lab

Kennislab

Maak kennis met de wetenschappelijke werkplaats. Tussen de werkbanken, proefopstellingen en gereedschapskasten wordt duidelijk dat wetenschap niet zomaar kant-en-klare eindproducten levert. Het is een proces van kwesties herkennen, ideeën genereren, proeven doen, begrip krijgen en kennis verspreiden. Op de werkvloer van KennisLab komen alle aspecten aan bod, toegelicht aan de hand van sprekende voorbeelden als frenologie, evolutieleer, de van Leeuwenhoekmicroscoop of de beroemde Blaschka- en Auzoux modellen.

geschikt voor volwassenen, kinderen

vakgebied Geschiedenis

Botanische tuin

Museumtuin de Oude Hortus

In een paar stappen sta je vanuit het stof en de drukte van de stad in het groen en de rust van de Oude Hortus, de museumtuin van het Universiteitsmuseum. Ontdek de bijzondere bomen en planten en wandel door de Regiustuin, waar geneeskrachtige kruiden gerangschikt zijn naar hun werking. Bekijk het leven in de Vijver, neem een kijkje in de onlangs volledig gerestaureerde kassen uit 1907 of geniet van een kopje koffie op het terras van museumcafé het Zaadhuis.

geschikt voor volwassenen,kinderen

vakgebied Biologie en Geneeskunde

Tentoonstelling van collectie

Rariteitenkabinet

Vliegende honden, kogelvissen en de darm van een kameel. Voel je een echte kennisvergaarder uit de 18e eeuw.

In het Universiteitsmuseum is een 18de-eeuws rariteitenkabinet nagebouwd. Sedert oeroude tijden hebben vermogende mensen zeldzame zaken verzameld in rariteitenkabinetten. (Rariteiten komt van rarus, Latijn voor zeldzaam. Het woord ‘kabinet’ betekent verzameling.) Lange tijd verzamelden zij de meest uiteenlopende dingen. Later ging het vooral om natuurhistorische zaken zoals opgezette dieren en skeletten.

geschikt voor Kinderen en volwassenen

vakgebied Biologie, Geneeskunde, Geschiedenis en Paleontologie

Activiteit

Bouw van mens en dier

Lijken de botten van verschillende dieren op elkaar? Hoe bewegen dieren zich voort? Bekijk en vergelijk skeletten van opgezette dieren. Bij het thema ‘Bouw mens en dier’ onderzoeken kinderen de botten en dieren in het museum en hun eigen lichaam. Waar dient je skelet voor? Welke spier is het sterkst? Wat vertellen de tanden over een dier? De leerlingen stellen vragen, ontdekken hoe je een experiment uitvoert, hoe je conclusies trekt en leren meer over de bouw van mens en dier.

geschikt voor groep 3, 4, 5, 6, 7, 8

kerndoel 40, 41 en 56

Activiteit

De wereld

Bezoek de Oude Hortus en bekijk wat er groeit en bloeit. Elk jaargetijde is er wel iets bijzonders te ontdekken. Zijn er het hele jaar bloemen en zaden te vinden? En hoe verspreiden planten hun zaden terwijl ze zelf op hun plek blijven? Leerlingen ontdekken wat er om zich heen afspeelt en hoe planten, dieren en mensen op de aarde leven. Hoe maak je bewuste keuzes in de omgang met natuur, energie bronnen en andere mensen? Leerlingen uit de bovenbouw bezoeken de tentoonstelling Reset the Future over duurzaamheid. Terwijl ze ontdekken wat waterstress is, wie groene criminelen zijn en waar de ingrediënten van hun pizza vandaan komen, leren ze wat de gevolgen zijn van onze keuzes op hoe de toekomt eruit ziet. Ook gaan ze creatief aan de slag en bedenken in groepjes uitvindingen en oplossingen voor een gezonde toekomst.

geschikt voor Groep 5, 6, 7 ,8

kerndoel 39, 40, 41 en 56

Lab

Jeugdlab

Wetenschap speelt zich onder je neus af, dus ook op school of thuis. Het Jeugdlab is daarom ingericht met kamers alsof je thuis bent. Hier ga je lekker zitten op de spijkerbank, draai je de kranen van de douche open of je stopt je hand in de snoepdoos. In het Jeugdlab worden leerlingen zelf wetenschappers in de dop en kunnen aan labtafels proefjes doen. Ze vallen van de ene verbazing in de andere. Hoe een verschijnsel in elkaar steekt ontdekken ze door zelf te x-perimenteren met hun zintuigen, licht en geluid. Net als wetenschappers van nu en wetenschappers van 100 jaar geleden.

geschikt voor Groep 7, 8

kerndoel 41 en 42

Activiteit

Museum voor de klas: Wie is de dader?

De bijzondere microscoop van Johan is gestolen. Hij vraagt de klas om hulp bij het oplossen van de diefstal. In het jeugdlab gaan de leerlingen op onderzoek uit. Door alle sporen te onderzoeken wordt de dader ontmaskerd. Wie is de dader? is een programma voor Utrechtse scholen in het kader van het project ‘Museum in de klas’. In samenwerking met het Utrechts Centrum voor de Kunsten.

geschikt voor Groep 8

kerndoel 41, 42 en 56

Activiteit

Ontdek het museum

Ooit een kegel omhoog zien rollen? Een stuk aluminium zien zweven? In het Universiteitsmuseum is het mogelijk. Ontwerp jouw eigen toekomst bij de wisseltentoonstelling ‘Reset the Future’. In het Kennislab, de wetenschappelijke werkplaats, wordt duidelijk dat onderzoek iets anders is dan even een eitje koken. In het Rariteitenkabinet dwaal je langs skeletten, opgezette vogels, fossielen, bijzondere stenen en geprepareerde vissen. De ontdekkingsreis hoeft binnen niet op te houden: in museumtuin de Oude Hortus leer je wat planten allemaal uit de kast halen om te kunnen overleven.

geschikt voor Groep 5, 6, 7, 8

kerndoel 56

Activiteit

Overleven in de natuur

De Oude Hortus, museumtuin van het Universiteitsmuseum, is een plek waar al bijna 300 jaar les gegeven wordt over planten. Ondanks de schijnbare rust in de tuin leveren planten een ware strijd om te overleven. Dat zie je in de route ‘survival’ die laat zien hoe planten problemen oplossen. Hoe kun je je verdedigen terwijl je in de grond staat en eigenlijk een lekker hapje voor allerlei dieren bent? Of hoe zorg je dat je een koude periode overleeft, als je niet in een hol kunt kruipen?

De route ‘afgekeken’ in de kassen laat zien dat mensen slimme trucs van planten afkijken: de manier waarop water van een lotusblad loopt of de manier waarop bladeren uit een knop komen. Het lesprogramma wordt aangepast aan het jaargetijde.

geschikt voor Groep 5, 6, 7

kerndoel 40 en 41

Activiteit

Science Center op School

Combinatiebezoek aan Universiteitsmuseum Utrecht en Sonnenborgh-museum & sterrenwacht. Het project Science Center op School daagt leerlingen uit om een eigen science center te maken met zelf ontworpen en gebouwde exhibits. In dit project doen leerlingen verschillende (technische) vaardigheden op, leren ze een onderzoekende houding aan te nemen, probleemoplossend te denken maar ook om samen te werken en schriftelijk en mondeling te presenteren.

geschikt voor Groep 7, 8

kerndoel 42, 44 en 45

Speurtocht

Skelettentour

In het Universiteitsmuseum was het vannacht niet pluis. Is er ingebroken of is er iets vreemds aan de hand? De leerlingen speuren, onderzoeken aanwijzingen en helpen het mysterie tot op het bot oplossen.

Om de aanwijzingen te begrijpen maken de leerlingen een tour langs de botten van het Universiteitsmuseum. Ze bekijken geraamten en schedels van vogels, vissen, apen en andere dieren. Hoe zou je er zonder skelet uitzien? Kun je bewegen zonder skelet? Kun je aan de tanden zien wat een dier eet? De leerlingen ontdekken hoe belangrijk je skelet is en waar het allemaal voor dient.

geschikt voor Groep 5, 6, 7 en 8

kerndoel 41

Activiteit

Wie ben jij?

Ligt je karakter al vast bij de geboorte? Wat is je persoonlijkheid en waar zit die? Al eeuwen wordt gespeculeerd over karakter en de vorming ervan. Het Universiteitsmuseum verdiept zich in de wetenschappelijke kennis over persoonlijkheid in de tentoonstelling ‘Karakter te kijk’.

Aan de buitenkant is niet te zien of je een driftkop of een pietje precies bent. Leerlingen onderzoeken in een spel wat persoonlijkheid is en ontdekken of hun ouders invloed hebben op hun karakter. Ze bekijken ideeën en experimenten van vroeger en nu in de tentoonstelling en testen wie ze zelf zijn. Dat leggen ze op school vast in een zelfportret.

geschikt voor Groep 5, 6, 7, 8

kerndoel

Activiteit

Zintuigen klutsen

Kleuren proeven en geuren zien: de uitvinder snapt er niets van en heeft hulp nodig. Indigo is een uitvinder die de wereld rondfietst op zijn bakfiets. Hij heeft een raadsel dat hij op wil lossen. Hij is er zo nieuwsgierig naar!

Indigo is net zo nieuwsgierig als zijn grote held, Thomas Edison, de beroemdste en grootste uitvinder ooit. Deze heeft onder andere de gloeilamp en de fonograaf (voorloper van de grammofoon) uitgevonden. Indigo vertelt een aantal verhalen uit het leven van Edison. Zo was hij grotendeels doof, maar wel gek op pianomuziek en hij had een speciale manier om daar toch naar te luisteren. Door zijn bijzondere oplossing komt Indigo op het idee om zintuigen te klutsen; kun je kleur proeven, geluid voelen en geuren zien? De kinderen onderzoeken samen met Indigo enkele verschijnselen rond zintuigen en zintuigklutsen. Kunnen ze daarmee ook Indigo’s probleem oplossen?

geschikt voor Groep 5, 6, 7

kerndoel 41 en 42